sobota, 14 grudnia 2019r.

dziś są imieniny: Alfreda, Izydora, Jana. Podaruj prezent

Z przeszłości miasta

Herb Chojnic

Nazwa Chojnice wywodzi się od nazwy charakterystycznego dla okalającej miasto puszczy pospolitego drzewa iglastego – choina, w liczbie mnogiej: chojny. Pisownia miasta na przestrzeni dziejów kształtowała się w następujący sposób: Choinicia, Honitcze, Choynicze, Chonecia, Conicia, Conecium, Konazia, Konnitz, Kunitz, Conic, Konitz. Również z puszczą związany jest herb miasta, gdyż Chojnice [...]

Andrzej Lorbiecki: Operacja „Wózek” część II

Jednym z uczestników operacji „Ciotka”, którą w 1936 roku przemianowano na „Wózek”, był kierownik pociągów tranzytowych Leon Drążkowski zam. w Chojnicach przy ul.Igielskiej (dzisiaj Derdowskiego) nr 4. Rolę pośrednika przy werbunku spełniał – podobnie jak w kilku innych przypadkach – inżynier Adolf Polkowski, naczelnik Odcinka Drogowego, PKP w Chojnicach. Drążkowski rozpracowywał pociągi [...]

Andrzej Lorbiecki: Operacja „Wózek”

Pozyskanie informacji o sile i zamiarach potencjalnego przeciwnika decydowało nieraz o przetrwaniu całych społeczności. W Polsce, w dwudziestoleciu międzywojennym zadania takie realizował Oddział II Sztabu Generalnego. Prowadził on działania wywiadowcze i kontrwywiadowcze na terenie Rzeczypospolitej i poza jej granicami. W sferze jego zainteresowań, w naturalny sposób znalazły się również [...]

Andrzej Lorbiecki. Stacja pomp w Krojantach

W 1772 r. następuje pierwszy rozbiór Polski, Pomorze przechodzi pod panowanie Królestwa Prus. Miasto Chojnice zostaje przemianowane na Konitz. W tym nowym podziale administracyjnym Konitz staje się stolicą pruskiego powiatu, co podniosło rangę miasta w regionie. Pierwsza wzmianka o poprowadzeniu linii kolejowej przez Konitz, pojawiła się wraz z pierwszymi propozycjami budowy magistrali [...]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica nieopisanego zdjęcia.

W latach 70 XX wieku, poszukując zdjęć z września 1939r., natknąłem się na charakterystyczne zdjęcie ukazujące przemarsz kolumny pancernej. Zdjęcie jest podpisane: „Niemcy wkraczają do Polski”. To zdjęcie w różnych odsłonach pojawiało się na stronach Internetu, opisane jako „1 września 1939r. Niemcy przekraczają granice Polski”, jednak nigdzie nie znalazłem jakiegokolwiek opisu gdzie mogło by [...]

Andrzej Lorbiecki. Schrony bojowe pozycji osłonowej Rytel. Cz. 2

Pozycja Rytel, mimo ogromnego wysiłku dowództwa i żołnierzy 35 pułku piechoty nie została ukończona do wybuchu wojny. Zdatnych do walki było tylko 23 % schronów, pozostałe były w różnym stadium budowy. Największym mankamentem linii obronnej było otwarte skrzydło pod Pamiętowem, co umożliwiało nieprzyjacielowi wejście na tyłu obrońców. Nocą z 31 sierpnia na 1 września 1939 […]

Andrzej Lorbiecki. Schrony bojowe pozycji osłonowej Rytel

W 1939 roku oprócz podwójnej linii okopów i zasieków z drutu kolczastego z potykaczami, wykonanych w newralgicznych punktach obrony, wyrąbano przesieki w lasach, umożliwiające prowadzenie ognia z broni maszynowej. Całość uzupełniono polami minowymi, przeszkodami przeciwpancernymi. Na stanowiska ciężkich karabinów maszynowych przygotowano schrony drewniane, przykryte ziemią. Wytrzymywały one [...]

Andrzej Lorbiecki. Gospoda „Pod Ropuchą”

Tuż za drogą wyjazdową z Charzyków i krzyżówki z miejscowością Nieżywięć, obok szosy prowadzącej do Bytowa, rośnie kępa niepozornych drzew. Obszar ten leżał w granicach Prus. Mało kto wie, że w miejscu tym od około 1772 roku znajdowała się przydrożna gospoda pod nazwą „Pod Ropuchą”. W okresie 1920 do 1939 roku rowem po lewej stronie […]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica zapomnianych figur. Część 2.

Największą była grota „Zbawiciel który krwią się poci” znajdująca się nad kostnicą. Podczas rewitalizacji chciano ją całkowicie rozebrać i bezpowrotnie zniszczyć. Jednak za wstawiennictwem mieszkańców Chojnic, została ocalona. Figury są odlewem gipsowym i znajdują się w bardzo złym stanie technicznym, będą odnowione jeżeli znajdą się na to pieniądze. W 1917 roku w górnym ogrodzie przy […]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica zapomnianych figur. Część 1.

Podczas rewitalizacji starego szpitala w latach 2005-2008, dokonano również częściowej przebudowy jego otoczenia. Rozpoczęto budowę nowych schodków prowadzących na wzgórze nad starą kostnicą. W trakcie prac usunięto krzaki i stary betonowy płot, którego elementy przysłaniały starą zapomnianą przez wielu mieszkańców Chojnic figurę „Anioła Stróża z dzieckiem”. Pomimo tego, że figura jest bardzo [...]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica zapomnianego kamienia.

Sięgając do minionych wieków, wiele dróg Pomorza gdańskiego w swym historycznym przebiegu przetrwało do dzisiaj. Towarzyszą im nie tylko charakterystyczne aleje przydrożne, ale także i inne zabytki związa- ne z drogą, w tym: mosty, wiadukty, karczmy, a także kamienie przydrożne tzw. kamienie milowe. W naszym regionie możemy natknąć się na różnego rodzaju takich kamieni wkopanych […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 8 – Trzy tablice.

Czas odbudowy kraju i inne bieżące, piętrzące się problemy miasta zaprzątały umysły rządzących i nikt nie zajmował się upamiętnieniem miejsc w których doszło do rozstrzeliwań. Dopiero w 1950 roku wybrano okazałe miejsce na „Ostró- wku” przyjmując za miejsce upamiętniające całą „Dolinę Śmierci” i inne miejsca kaźni. Postawiono tam pierwszy drew- niany krzyż upamiętniając to miejsce. […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 7 – Trzy cmentarze.

Lata biegły, wieńce i wiązanki na cmentarzu bohaterów więdły, w dzień Wszystkich Świętych paliły się znicze, cmentarz odwiedzały rodziny zamordowanych, tylko chojniccy historycy nie pofatygowali się by porozmawiać i spisać te wtedy jeszcze świeże relacje. Z drugiej strony pokolenie które to przeżyło, było przekonane, że pamięć o tych wydarzeniach nie zaginie na wieki. Przekazywano historię [...]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 6 – Pochówki.

Pierwszym pochówkiem, który przerodził się w wielką manifestację mieszkańców miasta, był pogrzeb trzech ofiar ekshumowanych w Lasku Miejskim. „Dnia 6 VII 1945r. stanęły przed żałobnym ołtarzem wzniesionym przez młodzież chojnicką 3 trumny mieszczące szczątki ofiar, zamordowanych w lesie miejskim za strzelnicą na drodze do Jarcewa i to: ucznia gimna- zjalnego Władysława Schreibera, Leona [...]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 5 – Ekshumacje.

Pomimo usilnych starań Niemcom nie udało się zataić przed światem swoich zbrodni. Pilnowano by egzekucji dokonywać w miejscach ustronnych, a mimo tego trafiali się naoczni świadkowie, między inny- mi, sami uciekinierzy z miejsc kaźni, którzy dają świadectwo prawdzie. Ogromu tych zbrodni nie dało by się ukryć. Kilka dni po dokonanym mordzie w lasku miejskim na […]