środa, 14 listopada 2018r.

dziś są imieniny: Rogera, Serafina, Wawrzynca. Podaruj prezent

Z przeszłości miasta

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica nieopisanego zdjęcia.

W latach 70 XX wieku, poszukując zdjęć z września 1939r., natknąłem się na charakterystyczne zdjęcie ukazujące przemarsz kolumny pancernej. Zdjęcie jest podpisane: „Niemcy wkraczają do Polski”. To zdjęcie w różnych odsłonach pojawiało się na stronach Internetu, opisane jako „1 września 1939r. Niemcy przekraczają granice Polski”, jednak nigdzie nie znalazłem jakiegokolwiek opisu gdzie mogło by [...]

Andrzej Lorbiecki. Schrony bojowe pozycji osłonowej Rytel. Cz. 2

Pozycja Rytel, mimo ogromnego wysiłku dowództwa i żołnierzy 35 pułku piechoty nie została ukończona do wybuchu wojny. Zdatnych do walki było tylko 23 % schronów, pozostałe były w różnym stadium budowy. Największym mankamentem linii obronnej było otwarte skrzydło pod Pamiętowem, co umożliwiało nieprzyjacielowi wejście na tyłu obrońców. Nocą z 31 sierpnia na 1 września 1939 […]

Andrzej Lorbiecki. Schrony bojowe pozycji osłonowej Rytel

W 1939 roku oprócz podwójnej linii okopów i zasieków z drutu kolczastego z potykaczami, wykonanych w newralgicznych punktach obrony, wyrąbano przesieki w lasach, umożliwiające prowadzenie ognia z broni maszynowej. Całość uzupełniono polami minowymi, przeszkodami przeciwpancernymi. Na stanowiska ciężkich karabinów maszynowych przygotowano schrony drewniane, przykryte ziemią. Wytrzymywały one [...]

Andrzej Lorbiecki. Gospoda „Pod Ropuchą”

Tuż za drogą wyjazdową z Charzyków i krzyżówki z miejscowością Nieżywięć, obok szosy prowadzącej do Bytowa, rośnie kępa niepozornych drzew. Obszar ten leżał w granicach Prus. Mało kto wie, że w miejscu tym od około 1772 roku znajdowała się przydrożna gospoda pod nazwą „Pod Ropuchą”. W okresie 1920 do 1939 roku rowem po lewej stronie […]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica zapomnianych figur. Część 2.

Największą była grota „Zbawiciel który krwią się poci” znajdująca się nad kostnicą. Podczas rewitalizacji chciano ją całkowicie rozebrać i bezpowrotnie zniszczyć. Jednak za wstawiennictwem mieszkańców Chojnic, została ocalona. Figury są odlewem gipsowym i znajdują się w bardzo złym stanie technicznym, będą odnowione jeżeli znajdą się na to pieniądze. W 1917 roku w górnym ogrodzie przy […]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica zapomnianych figur. Część 1.

Podczas rewitalizacji starego szpitala w latach 2005-2008, dokonano również częściowej przebudowy jego otoczenia. Rozpoczęto budowę nowych schodków prowadzących na wzgórze nad starą kostnicą. W trakcie prac usunięto krzaki i stary betonowy płot, którego elementy przysłaniały starą zapomnianą przez wielu mieszkańców Chojnic figurę „Anioła Stróża z dzieckiem”. Pomimo tego, że figura jest bardzo [...]

Andrzej Lorbiecki. Tajemnica zapomnianego kamienia.

Sięgając do minionych wieków, wiele dróg Pomorza gdańskiego w swym historycznym przebiegu przetrwało do dzisiaj. Towarzyszą im nie tylko charakterystyczne aleje przydrożne, ale także i inne zabytki związa- ne z drogą, w tym: mosty, wiadukty, karczmy, a także kamienie przydrożne tzw. kamienie milowe. W naszym regionie możemy natknąć się na różnego rodzaju takich kamieni wkopanych […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 8 – Trzy tablice.

Czas odbudowy kraju i inne bieżące, piętrzące się problemy miasta zaprzątały umysły rządzących i nikt nie zajmował się upamiętnieniem miejsc w których doszło do rozstrzeliwań. Dopiero w 1950 roku wybrano okazałe miejsce na „Ostró- wku” przyjmując za miejsce upamiętniające całą „Dolinę Śmierci” i inne miejsca kaźni. Postawiono tam pierwszy drew- niany krzyż upamiętniając to miejsce. […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 7 – Trzy cmentarze.

Lata biegły, wieńce i wiązanki na cmentarzu bohaterów więdły, w dzień Wszystkich Świętych paliły się znicze, cmentarz odwiedzały rodziny zamordowanych, tylko chojniccy historycy nie pofatygowali się by porozmawiać i spisać te wtedy jeszcze świeże relacje. Z drugiej strony pokolenie które to przeżyło, było przekonane, że pamięć o tych wydarzeniach nie zaginie na wieki. Przekazywano historię [...]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 6 – Pochówki.

Pierwszym pochówkiem, który przerodził się w wielką manifestację mieszkańców miasta, był pogrzeb trzech ofiar ekshumowanych w Lasku Miejskim. „Dnia 6 VII 1945r. stanęły przed żałobnym ołtarzem wzniesionym przez młodzież chojnicką 3 trumny mieszczące szczątki ofiar, zamordowanych w lesie miejskim za strzelnicą na drodze do Jarcewa i to: ucznia gimna- zjalnego Władysława Schreibera, Leona [...]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 5 – Ekshumacje.

Pomimo usilnych starań Niemcom nie udało się zataić przed światem swoich zbrodni. Pilnowano by egzekucji dokonywać w miejscach ustronnych, a mimo tego trafiali się naoczni świadkowie, między inny- mi, sami uciekinierzy z miejsc kaźni, którzy dają świadectwo prawdzie. Ogromu tych zbrodni nie dało by się ukryć. Kilka dni po dokonanym mordzie w lasku miejskim na […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 4 – Terroru część dalsza.

Krajowe Zakłady opieki Społecznej posiadają „wiejącą grozą” historię. W tych murach tłumiono rozpacz i męki męczeńskie, setki ludzi przeżywały tu okropne katusze fizyczne i moralne, stąd wreszcie wychodzili wszyscy ci nieszczęśnicy w dolinę, by tam w końcu znaleźć upragniony spokój i wybawienie, jakie dopiero śmierć sama dać im mogła. Podać wszystkie nazwiska tych, którzy wyszli […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 3 – Ucieczki.

Rozstrzeliwań dokonywano w różnych do dziś dokońca nieustalonych miejscach miasta. Te znane to: Pola Daleckiego i Lasek Doksa – (dzisiejsze osiedle Leśne, okolice nowego szpitala), oraz Lasek Miejski i najbar- dziej osławione Pola Igielskie nazwane po wojnie „Doliną Śmierci”. Pola Igielskie czyli cała „Dolina Śmierci” dzieliła się na: „Witki” – (jest to dzisiejszy rejon od […]

Andrzej Lorbiecki. Trzy cmentarze – trzy tablice. Część 2 – Terror.

Dobrosąsiedzkie stosunki panujące po I wojnie światowej, zatarły czujność Polaków. Nikomu, nawet w najbardziejchorobliwych i koszmarnych marzeniach do głowy nie przyszło, że wczorajsi dobroduszni sąsiedzi zmienią się w potworną hitlerowską bestię i nie cofną się nawet przed dokonaniem mordu, by zagrabić dom, umeblowane miesz- kanie, czy teren urodzajnej ziemi. Taki plan, Niemcy realizowali, [...]

Trzy cmentarze – trzy tablice cz. 1 Początek terroru

Umilkły już ostatnie strzały niemieckiego natarcia, i około godz. 16.00 okupant zajmuje miasto. Wtaczają się pierwsze kolumny niemieckich wojsk, witane entuzjastycznie przez miejscowych Volksdeutschów. „Sypały się kwiaty, lały się łzy radości i uniesienia. W imieniu miasta witał uroczystą przemową fryzjer Ziemann, dziękując za wyzwolenie na które dwadzieścia długich lat czekać było trzeba”. [...]