Chojniccy pszczelarze

Początek…

Początki działalności organizacji zrzeszającej chojnickich pszczelarzy sięgają końca XIX wieku. W maju 1889 roku w restauracji Hesse’go w Chojnicach zebrało się szesnastu hodowców pszczół celem założenia związku, który wspomagałby pszczelarzy, ale przede wszystkim wprowadzałby postęp do pasiek. Gospodarowano wtedy przeważnie w słomianych ulach, zwanych kószkami. Bienenzuchtverein Konitz, taką nazwą posługiwano się wówczas, po dwóch latach od momentu powstania zrzeszał już 80-ciu członków. Związkiem na początku kierowali niejaki Grofebert, Rotzoll oraz Erdmann. W trakcie cyklicznych spotkań członkowie przedstawiali swoje prelekcje dzieląc się doświadczeniami w hodowli pszczół (Schroetter, Kręcki). W prasie natomiast z tamtego okresu można znaleźć liczne oferty sprzedaży miodu (Pawlowski, Radke, Berent) oraz rodzin pszczelich (Bartsch). W 1891 roku związek zorganizował wystawę produktów pszczelich, sprzętu, żywych pszczół i roślin miododajnych. W 1899 roku przewodniczącym był p. Schill z Gr. Paglau (Pawłowo). Pszczelarze posiadali 825 rodzin pszczelich. W 1903 roku przewodził pszczelarzom p. Schröter.

Dwudziestolecie międzywojenne…

Po odzyskaniu niepodległości, organizacja kontynuowała swą dotychczasową działalność na terenie już polskich Chojnic. W 1922 roku postanowiono przystąpić do Związku Pszczelarzy na Województwo Pomorskie z siedzibą w Grudziądzu, organizacji zrzeszającej lokalne stowarzyszenia z Pomorza Gdańskiego. W tamtych latach działalność w branży pszczelarskiej, jako producent sprzętu do hodowli pszczół rozwinął J.Gehrke. Firma wydawała nawet dwujęzyczny, polsko-niemiecki katalog ze sprzętem. Na ulicy Wysokiej istniał jeden z dwu działających w Chojnicach sklepów zaopatrujących miejscowych pszczelarzy. W 1924 roku w Chojnicach odbył się zjazd delegatów towarzystw pszczelniczych z Pomorza. Związkowi przewodniczył wtedy Paul Rohde. Zebrania w tamtym czasie odbywały się m.in. w lokalu „Pod Złotym Lwem”. Prezesem związku (Towarzystwa Pszczelniczego- taką nazwę nosiła przedwojenna organizacja) w latach 30-tych był Antoni Ulandowski. Bolączką ówczesnych pszczelarzy było zaopatrzenie w cukier do karmienia zimowego pszczół. W 1937 roku, na obchody Tygodnia Chojnic, pszczelarze przygotowali wystawę, w której przedstawili swoje dotychczasowe osiągnięcia w hodowli pszczół. Związek otrzymał za prezentację dyplom uznania. Zrzeszeni hodowcy w tym czasie posiadali łącznie ok.1800 uli. Na wrzesień 1939 roku planowano organizację wystawy połączonej z obchodami 50-lecia Towarzystwa Pszczelniczego w Chojnicach. Z wiadomych przyczyn wystawa i obchody nie odbyły się.

Lata powojenne…

W lipcu 1947 roku, w ramach zorganizowanego przez miasto święta Chojnic (powojenna edycja Tygodnia Chojnic), chojnicki związek pszczelarzy zorganizował w Szkole Powszechnej nr 3 wystawę pszczelarską. Przewodniczącymi związku w tamtych latach byli kolejno Teofil Bielawski, Jan Grunt, Edmund Richert.

Niestety, po II wojnie historię pisano na nowo wg odgórnych wskazówek nowej władzy. Powstała organizacja, która próbowała sprostać potrzebom miejscowych pszczelarzy. W protokołach z zebrań w latach 50-tych przewija się problem zaopatrzenia w cukier, węzę, drewno do budowy uli, walki z chorobami pszczół itd., ale też kontroli i nadzoru ze strony ówczesnej władzy. Hodowcom pszczół próbowano wpoić nawet teorie i poglądy Miczurina, zresztą błędne.

Na przełomie lat 50-tych i 60-tych Wacław Grunt reaktywował trutowisko w Dębowej Górze na potrzeby powiatowego koła, a przez całe lata 60-te do 80-tych udzielał się również w pracy na rzecz hodowców pszczół w Wojewódzkim Związku Pszczelarzy w Bydgoszczy. Pełnił w nim funkcję wiceprezesa związku. Dzięki ogromnemu doświadczeniu w hodowli (wyhodował i prowadził własną linię matek pszczelich „Pomorzanka”), posiadanej wiedzy i działalności na rzecz pszczelarstwa (prowadzenie wykładów i organizacja szkoleń dla pszczelarzy nawet z innych ówczesnych województw -koszalińskiego, gdańskiego łódzkiego i bydgoskiego) był najznamienitszym z hodowców pszczół w historii chojnickiego związku. W tamtych latach chojnickiemu kołu pszczelarzy przewodniczył m.in. Józef Malatyński i Edmund Stolp.

Lata 80-te to okres kryzysu, który dotykał kraj i wszystkie dziedziny gospodarki, także pszczelarstwo. Problemy z dostawami podstawowych produktów spożywczych takich jak cukier skutkowało zapaścią w hodowli pszczół. Zorganizowano w Chojnicach obchody Wojewódzkiego Dnia Pszczelarza z okazji 40-lecia istnienia powojennej organizacji pszczelarskiej. Ale te lata to również pojawienie się warrozy w pasiekach i czasami bezowocnymi próbami walki z tym pasożytem pszczół.

W demokracji, w Unii. Dziś…

Lata 90-te to powolne podnoszenie się hodowli pszczół z zapaści. Gospodarka rynkowa skierowała również pszczelarstwo na właściwe tory. Chojnickim pszczelarzom prezesował Franciszek Szypryt. Pod koniec tej dekady nastąpił nowy podział administracyjny kraju. Chojnickie koło, mimo administracyjnej przynależności do województwa pomorskiego, pozostało w strukturach Wojewódzkiego Związku Pszczelarzy w Bydgoszczy. W tym czasie funkcję prezesa pełnił Edmund Kloskowski.

Wstąpienie Polski do Unii Europejskiej to skok cywilizacyjny we wszystkich dziedzinach gospodarki. Pszczelarze zaczęli korzystać z dotacji i refundowanych programów wsparcia pszczelarstwa. Dzięki projektom KOWR i środkom Unii Europejskiej, zrzeszeni hodowcy pszczół w chojnickim związku mają możliwość refundowanego zakupu matek pszczelich, odkładów pszczół, leków przeciw warrozie, nowoczesnego sprzętu niezbędnego w prowadzeniu gospodarstwa pasiecznego czy uczestniczenia w szkoleniach w zakresie pszczelarstwa. Wszystko to przekłada się na jakość pozyskiwanych produktów pszczelich. Sama hodowla pszczół staje się przez to mniej uciążliwa. Dostępność i systematyczna wymiana matek pszczelich na matki o łagodnych cechach i mniejszej rojliwości przyczynia się też do tego, że w szeregi członków miejscowej organizacji wstępuje coraz większa liczba osób, które traktują pszczelarstwo wyłącznie jako sposób na wypełnienie wolnego czasu i przede wszystkim inspirujące hobby.

W 2011 roku powołano nowe władze koła. Prezesem koła wybrany został Tadeusz Stelmaszyk. Do zarządu wybrano również Marię Kachlicką (skarbnik), Roberta Patelę (sekretarz) oraz Kazimierza Kiedrowicza (członek zarządu). W pierwszym roku działalności nowego zarządu zainicjowano projekt ufundowania sztandaru. Inicjatywę zrealizowano z własnych składek członkowskich oraz dzięki sponsorom i fundatorom. W listopadzie 2012 roku odbyła się uroczystość nadania sztandaru. W kolejnych latach wykonano nasadzenie lipowej alei wzdłuż nowopowstałej ścieżki rowerowej między Chojnicami a Lichnowami. Projekt zrealizowano z okazji 125-lecia Koła. Powstała również strona internetowa prezentująca bieżącą działalność związku. Obecny zarząd związku, powołany ponownie na początku 2015 roku w nie zmienionym składzie, realizuje statutowe cele poprzez organizację szkoleń dla pszczelarzy podnoszących wiedzę i jakość gospodarki pszczelarskiej.

Do 2017 roku Koło Pszczelarzy w Chojnicach działało w strukturach Polskiego Związku Pszczelarskiego oraz Pomorsko-Kujawskiego Związku Pszczelarzy w Bydgoszczy. W marcu 2017 roku organizacja usamodzielniła się, uzyskała osobowość prawną i powróciła do dawnej nazwy Towarzystwo Pszczelnicze w Chojnicach. Od kilku lat realizowany jest przez zarząd Towarzystwa własny projekt pn. Trutowisko Bachorze, w ramach którego hodowane są na potrzeby zrzeszonych pszczelarzy matki pszczele rodzimych ras środkowoeuropejskiej i kraińskiej. Dzięki dofinansowaniu Gminy Chojnice i WFOŚiGW w Gdańsku zrealizowano w ostatnich latach m.in. trzy edycje Wiosennego miodobrania w Bachorzu- warsztatów edukacyjnych dla dzieci.

W bieżącym roku zarząd Towarzystwa zorganizował dla pszczelarzy i ich rodzin, w ramach obchodów 130- lecia działalności, pszczelarską biesiadę. Dzięki dofinansowaniu Gminy Chojnice (grant) zorganizowano objazdową wycieczkę po regionie. Uczestnicy mogli zapoznać się z walorami przyrodniczymi i gospodarczymi okolic Chojnic. Odwiedzono wyłuszczarnię nasion w Klosnowie, gorzelnię w Jeziorkach, pasieki w Lotyniu, Jeziorkach i Nowej Cerkwi. Powiat chojnicki, w ramach podjętego przez Towarzystwo do realizacji zadania publicznego, dofinansował wydanie okolicznościowej broszury przedstawiającej wieloletnią działalność miejscowego związku pszczelarzy oraz produkty pszczele, pozyskiwane w pasiekach Ziemi Chojnickiej. Wcześniej, w kwietniu pszczelarze uczestniczyli w akcji sadzenia lasu w Krojantach. Posadzono na 5 hektarach ponawałnicowych kilka tysięcy drzewek miododajnej lipy drobnolistnej.

W chwili obecnej Towarzystwo Pszczelnicze w Chojnicach zrzesza 85 pszczelarzy. Posiadają oni łącznie 2060 rodzin pszczelich. Pasieki stacjonują na terenie wszystkich gmin powiatu chojnickiego oraz gmin z powiatów ościennych- sępoleńskiego, bytowskiego, tucholskiego, kościerskiego, człuchowskiego a także złotowskiego.

Celem działalności Towarzystwa jest zrzeszanie pszczelarzy, reprezentowanie ich interesów w zakresie prowadzenia, rozwijania i unowocześniania gospodarki pasiecznej, podejmowanie działań związanych z ochroną pszczoły miodnej, utrwalanie dokonań i upowszechnianie zdobytej wiedzy oraz popularyzacja pszczelarstwa jako jednego ze składników i walorów przyrodniczych regionu. Hodowla pszczół daje możliwość pozyskania pyłku kwiatowego, propolisu, mleczka pszczelego i przede wszystkim miodu. Na hodowcach spoczywa jednak duża odpowiedzialność za zdrowie pszczół. Muszą regularnie przeprowadzać zabiegi lecznicze zwalczając roztocze Varroa (warroza), zapewnić pszczołom odpowiednią bazę pożytkową- źródła nektaru i pyłku a także zabezpieczyć przed coraz częściej występującymi zatruciami w wyniku niewłaściwego stosowania środków ochrony roślin w rolnictwie.

Niepisany cel działalności pszczelarzy, a będący clou powyższego, to przede wszystkim ochrona pszczoły miodnej, najważniejszego owada zapylającego

Najnowsze planowane przedsięwzięcie do realizacji przez chojnickich pszczelarzy to „Miejskie pszczoły”. Szerzej o projekcie wkrótce…

przez chojniczanin.pl

Reklama

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.